Tijdens het NRR 2026 Congres in Delft verzorgde Jouke Boorsma van AquaMinerals een presentatie over de lessen die zijn geleerd uit meer dan tien jaar praktijkervaring met struvietterugwinning in Nederland. De presentatie trok veel belangstelling. Fosforterugwinning staat namelijk steeds hoger op de agenda van waterschappen, overheden en marktpartijen.
De belangrijkste conclusie was helder: struvietterugwinning heeft zich inmiddels ruimschoots bewezen in de praktijk, maar het beschikbare potentieel wordt nog lang niet volledig benut.
De belangstelling voor fosforterugwinning neemt niet alleen toe vanuit circulaire ambities. Fosfaat is een essentiële grondstof voor de wereldwijde voedselproductie en de beschikbaarheid ervan wordt in belangrijke mate bepaald door een beperkt aantal landen. Hierdoor spelen naast duurzaamheid ook leveringszekerheid en geopolitieke afhankelijkheden een steeds grotere rol. Struviet biedt de mogelijkheid om fosfaat terug te winnen uit afvalwater en opnieuw beschikbaar te maken als grondstof. Daarmee draagt het bij aan een circulaire economie, vermindering van CO₂-uitstoot én een grotere grondstoffenzekerheid voor Europa.
In de discussie over fosforterugwinning wordt soms de indruk gewekt dat gekozen moet worden tussen struvietterugwinning en toekomstige terugwinning van fosfaat uit verbrandingsassen. De praktijk laat juist zien dat beide routes elkaar aanvullen. Struviet maakt het mogelijk om een deel van het fosfaat al vroeg in de zuiveringsketen terug te winnen, terwijl asroutes zich richten op het fosfaat dat na slibverwerking overblijft. Juist door beide routes naast elkaar te ontwikkelen, kan de totale fosforterugwinning worden gemaximaliseerd.
Een belangrijke uitkomst van de gepresenteerde analyse is dat de grootste uitdaging niet langer technisch van aard is. Nederland beschikt inmiddels over meerdere full-scale struvietinstallaties, maar een aanzienlijk deel van de beschikbare capaciteit wordt niet benut. Verbeteringen in procesvoering, beheer en operationele aandacht kunnen de productie van bestaande installaties aanzienlijk verhogen.
Tegelijkertijd blijft standaardisatie een belangrijk aandachtspunt. Naarmate meer installaties worden gerealiseerd, groeit de behoefte aan een uniform product met voorspelbare eigenschappen en een consistente kwaliteit. Dat vergroot het vertrouwen bij afnemers en versterkt de marktpositie van struviet als secundaire grondstof.
Een andere veelgehoorde aanname is dat er onvoldoende markt zou zijn voor struviet. De ervaringen van AquaMinerals laten juist het tegenovergestelde zien. Struviet heeft in Nederland een einde-afvalstatus en vindt al jarenlang zijn weg naar afnemers. De vraag naar circulaire fosfaatgrondstoffen is aanwezig; de uitdaging ligt vooral in het realiseren van voldoende, betrouwbare en consistente productie.
Dankzij de jarenlange betrokkenheid bij zowel producenten als afnemers vervult AquaMinerals een unieke rol tussen waterschappen en marktpartijen. Die positie maakt het mogelijk om kennis uit de praktijk te vertalen naar marktontwikkeling en omgekeerd. Daarmee levert AquaMinerals een belangrijke bijdrage aan de verdere ontwikkeling van een robuuste en circulaire fosfaatketen.
Geïnteresseerd in de presentatie? Download deze hier.
